Pozornie wszystko układa się znakomicie - na koniec 2008 roku Apple może pochwalić niezłymi wynikami finansowymi, pomimo coraz bardziej widocznego kryzysu w Stanach Zjednoczonych i na świecie - iPody z kwartału na kwartał sprzedają się coraz lepiej, choć anallitycy spodziewali się już przesycenia rynku popularnymi "mp3-playerami". iPhone osiągnąl już cel zakładany na początku sprzedaży -10 milionów sprzedanych sztuk do końca tego roku. Komputery Apple także cieszą się coraz większą popularnością. Pozornie nie może być lepiej. Jednak Apple doskonale wie, że w 2009 roku przyjdzie mu zmierzyć się z najgoroźniejszym przeciwnikiem i wcale nie jest nim Microsoft. Parafrazując - Apple jako Goliat - zmierzy się z najmniejszym, ale najgroźniejszym Dawidem w swojej technologicznej historii - z małą firmą ze słonecznej Florydy - Psystarem. Dlaczego Goliat i Dawid? Bo to, czy Apple wygra Wojnę Klonów, wcale nie jest pewne...
Runda pierwsza - Mroczne Widmo Psystara
Wszystko zaczęło się w kwietniu 2008 roku, kiedy niejaki Rudy Pedraza z kolegami postanowił sprzedawać komputery typu PC z systemem Mac OSX Leopard - Rudy doskonale zdawał sobie sprawę, że tym samym działał niezgodnie z umową licencyjną użytkownika końcowego (EULA). Treść tej umowy dołączana jest przez Apple do każdej kopii systemu i wyraźnie mówi, że OSX można sprzedawać tylko i wyłącznie z komputerami Apple. Rudy jednak się tym nie przejął - także wtedy, gdy Apple wytoczyło proces jego firmie. Dlaczego? Bo Psystar, grając na czas, przygotował kontrpozew, w którym oskarżył Apple o praktyki monopolistyczne i łamanie dwóch ustaw o wolnej konkurencji – Clayton Antitrust Act oraz Sherman Antitrust Act. Sąd po kilku miesiącach przyznał rację Apple, twierdząc, że nie nadużywa swojej pozycji poprzez instalację systemu operacyjnego tylko na Makach - nie było to jednak równoznaczne z zakazem instalacji Leoparda na innych komputerach - i tu dla Apple zaczynają się schody..
Runda druga - Zemsta Apple i Atak Klonów
Drugie podejście właśnie trwa - Apple i Psyster modyfikują swoje pozwy i przygotowują okopy - Apple wraca do starej taktyki, wykorzystanej już w 1983 roku - pozew nie dotyczy już licencji EULA, ale zostaje rozszerzony na prawa autorskie. Apple chce teraz zgotować Psystarowi los, jaki 26 lat temu stał się udziałem Franklin Computer Corporation - firma skopiowała wtedy elementy systemu operacyjnego Apple'a przeznaczonego dla Apple II tak, aby mógł działać na komputerze Franklin Ace. Apple pozwało Franklin Computer na podstawie naruszenia praw autorskich i wygrało.
Korporacja z Cupertino ma też innego asa w rękawie - według prawników Apple spółka z Miami łamie Digital Millennium Copyright Act (DMCA)- ustawę zabraniającą tworzenia i rozpowszechniania technologii, przy użyciu których mogą być naruszone cyfrowe mechanizmy ograniczeń kopiowania.
Psystar jednak również ostrzy szpadę i zatrudnia byłych prawników Apple, którzy mieli już na koncie wygrane z firmą z Cupertino i... dalej sprzedaje swoje komputery.
Runda trzecia - Nowa Nadzieja dla Psystara
Razem z rozwojem sytuacji, coraz więcej obserwatorów zaczyna mieć wątpliwości, czy Apple tę ostatnią rundę wygra. Raj Abhyanker, były prawnik Apple'a w wywiadzie dla portalu Wired twierdzi, że nie jest pewny, czy dzwon dzwoni we właściwym kościele - według niego Psystar niekoniecznie jest przedmiotem sporu, a dystrybutor, który sprzedaje mu legalne kopie. Według amerykańskiego prawa to on ostatecznie jest winny naruszeniu umowy, a nie sam Psystar.
Inną wątpliwością jest problem licencji EULA - według prawników taka licencja nie ma żadnego umocowania w amerykańskim prawie, a jedyną sankcją, na jaką naraża się użytkownik, to anulowanie umowy gwaracyjnej, która w przypadku systemu operacyjnego oznacza utratę możliwości zwrócenia sie do Apple w razie problemów z OSX-em. Licencja EULA to tylko „straszak" w rękach firm, które nie mają jednak żadnej możliwości dochodzenia swoich praw w przypadku jej złamania. Apple niejako samo się do tego przyznało, modyfikując pozew - korporacja szybko zdała sobie sprawę, że na tym polu w procesie przeciw Psystarowi skazana jest na klęskę.
Runda czwarta - Imperium Psystara kontratakuje
Okazuje się również, że - według prawników Apple - za, z pozoru małą firmą produkująca klony, może stać nieokreślone Imperium Korporacji, którym na rękę byłaby przegrana Apple. W ostatniej poprawce do oskarżenia prawnicy kalifornijskiej firmy nie mówią wprost o kogo chodzi, jednak na tej podstawie widać jak na dłoni, że Apple nie czuje się pewnie szykując się do najbliższej potyczki - „Trudno jest walczyć przeciwko komuś, o kim się nic nie wie" - stwierdza jeden z obserwatorów konfliktu.
Runda piąta - Epilog
Komputery Apple, po porzuceniu platformy PPC, nie rożnią się już niemalże niczym od zwykłych PC, co jeszcze bardziej irytuje coraz większą liczbę użytowników, którzy mając już komputer nie mogą zainstalować systemu dostępnego w sklepach - bo nie pozwala na to jego producent. Z drugiej strony Apple teoretycznie ma pełne prawo sprzedawać swoje oprogramowanie komu chce i kiedy chce. Wychodząc jednak z takiego założenia nie ma co się dziwić, że pojawiają się firmy, według których użycie legalnie zakupionego oprogramowania upoważnia ich do swobodnego korzystania z jego możliwości, niezależnie od zaleceń producenta.
Sytuacja Apple nie jest do pozazdroszczenia - oto mała firma stawia ogromną korporację pod ścianą i rząda od niej udowodniania swoich racji. Psystar nie straci dużo jeśli przegra, Apple może starcić sporo. Całkiem prawdopodobnym scenaruszem jest także inne rozwiązanie - sąd może przyznać rację obu stronom (np. Psystar nie łamie prawa, bo legalnie zakupuje system, a Apple ma prawo sprzedawać OSX tylko na komputer Mac) - wtedy Apple może zastosować presję technologiczną, publikując częste uaktualnienia oprogramowania, które będą bezustannie nękać użytkowników PC i w ten sposób być może zmuszą ich do zakupu komputera Mac. Jednak taka sytuacja daje kolejny powód do oskarżenia Apple o praktyki monopolistyczne. I w ten sposób kółko w Wojnie Klonów zamyka się.
Tymczasem początek rundy drugiej już 8 stycznia..
Rafał Pawłowski




LinkBack URL
About LinkBacks










